Mensen die mij een beetje kennen weten dat ik een tijd voor Follow the Money heb gewerkt. Eén van de meest succesvolle auteurs op dat platform was Thomas Bollen die lange verhandelingen schreef over de manier waarop ons economisch systeem functioneert.

Nu heeft ie een boek, geld genoeg maar niet voor jou, met op de cover een stukje van de poster ‘het waterwerk van ons geld’, een indrukwekkend actueel kunstwerk van Carlijn Kingma.

Toen ik het boek ontving ben ik eigenlijk direct gaan lezen, niet in de laatste plaats omdat dit boek echt lang ‘in the making’ was. Dat droeg op een bepaalde manier ook wel weer bij de spanning.

Het boek onderzoekt als belangrijk thema ‘geldschepping’. Dat was vroeger een aangelegenheid voor overheden die bankbiljetten en munten drukten maar dat is de afgelopen decenia langzaam verplaatst naar private handen. Om preciezer te zijn: banken. Het boek neemt je mee langs een bonte stoet aan activisten die vinden dat het geldstelsel niet in private handen moet zijn en langs een enorme reeks gebeurtenissen die de implicaties van deze situatie doornemen.

Het wordt tijdens het lezen van het boek al snel duidelijk dat de bankensector diep in de haarwortels van de democratie is gekropen om hervormingen van het geldstelsel tegen te houden. Immers: bankieren is nog steeds big business. En als t fout gaat? Dan lost de belastingbetaler het wel op. In één van mijn favoriete films – the Big Short – verzucht Steve Carell op het einde van de film dat de banken worden gered, en immigranten en arme mensen uiteindelijk de schuld krijgen. Door z’n short positie vervolgens te verkopen verdient ie $1 miljard dollar.

Tot een echte oplossing komt het helaas niet in dit boek, anders dan de observatie dat het anders moet en de sterkte observatie dat veel van de problemen die we nu hebben oorzaken hebben in het oneerlijke geldstelsel, zoals private investeerders die kinderopvangen overnemen, of bouwprojecten die maar niet van de grond komen om de huizencrisis op te lossen omdat ze niet genoeg rendement bieden.

Hopelijk grijpt iemand met genoeg invloed dit boek aan om de komende decenia veranderingen door te voeren die de macht van de banken terugbrengt naar de essentie en ons niet een speelbal maakt van risico’s en complexe producten.